Η αυξημένη παρουσία μωβ μεδουσών (Pelagia noctiluca) που καταγράφεται το τελευταίο διάστημα στον Βόρειο Ευβοϊκό Κόλπο δεν αποτελεί ένα τυχαίο ή μεμονωμένο περιστατικό, αλλά μέρος μιας ευρύτερης οικολογικής μεταβολής που εξελίσσεται πλέον στη Μεσόγειο Θάλασσα.
Όπως επισημαίνει ο Υποψήφιος Διδάκτωρ Θαλάσσιας Βιολογίας και Αλιευτικής Δυναμικής Δημήτρης Πάφρας, οι μέδουσες αποτελούν φυσικό κομμάτι του θαλάσσιου οικοσυστήματος εδώ και εκατομμύρια χρόνια και η παρουσία τους συνδέεται άμεσα με τη βιολογική λειτουργία της θάλασσας.
Σημερινές φωτογραφίες από την παραλία Κουρέντι στην Χαλκίδα
«Η άνοιξη και οι αρχές του καλοκαιριού είναι περίοδος έντονης βιολογικής παραγωγικότητας και αναπαραγωγής για πολλούς πλαγκτονικούς οργανισμούς, συμπεριλαμβανομένων των μεδουσών. Η αύξηση της θερμοκρασίας της θάλασσας, οι ανθίσεις φυτοπλαγκτού και οι ιδιαίτερες ωκεανογραφικές συνθήκες του Ευβοϊκού δημιουργούν ένα περιβάλλον που ευνοεί την ανάπτυξη και τη συγκέντρωση μεγάλων πληθυσμών μεδουσών κοντά στις ακτές», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Σύμφωνα με τον Δημήτρη Πάφρα, ο Βόρειος Ευβοϊκός παρουσιάζει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά λόγω της γεωμορφολογίας και των τοπικών θαλάσσιων ρευμάτων, τα οποία μπορούν να λειτουργήσουν ως μηχανισμός παγίδευσης πλαγκτονικών οργανισμών. Παράλληλα, τονίζει ότι η αυξανόμενη συχνότητα τέτοιων φαινομένων συνδέεται πλέον και με τις ευρύτερες περιβαλλοντικές πιέσεις που δέχεται η Μεσόγειος. «Η κλιματική κρίση και η υπεραλίευση έχουν διαταράξει σημαντικά τη φυσική ισορροπία της θάλασσας.
Σημερινές φωτογραφίες από την παραλία Κουρέντι στην Χαλκίδα
Πολλά είδη ψαριών και θαλάσσιων οργανισμών που λειτουργούν ως φυσικοί θηρευτές ή ανταγωνιστές των μεδουσών έχουν μειωθεί δραματικά τα τελευταία χρόνια. Το αποτέλεσμα είναι οι μέδουσες να βρίσκουν πλέον πιο ευνοϊκές συνθήκες ανάπτυξης σε μια Μεσόγειο που θερμαίνεται όλο και περισσότερο», σημειώνει. Όπως εξηγεί, η φετινή εικόνα στον Βόρειο Ευβοϊκό αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα του πώς οι τοπικές ωκεανογραφικές συνθήκες μπορούν να συνδυαστούν με τη γενικότερη περιβαλλοντική μεταβολή της Μεσογείου.
«Οι μέδουσες μεταφέρονται εύκολα μέσω ρευμάτων και ανέμων. Όταν όμως συνδυάζονται αυξημένες θερμοκρασίες, υψηλή βιολογική παραγωγικότητα και περιοχές με σχετικά περιορισμένη ανανέωση υδάτων, όπως συμβαίνει σε τμήματα του Ευβοϊκού, τότε μπορούν να δημιουργηθούν μεγάλες συγκεντρώσεις κοντά στις ακτές», αναφέρει. Ο ίδιος υπογραμμίζει ότι δεν υπάρχει λόγος πανικού, καθώς τα τσιμπήματα της μωβ μέδουσας, αν και ιδιαίτερα επώδυνα, στις περισσότερες περιπτώσεις δεν είναι επικίνδυνα για υγιή άτομα.
Συνιστά ωστόσο αυξημένη προσοχή σε παιδιά, αλλεργικά άτομα και ευπαθείς ομάδες, καθώς και σωστή ενημέρωση των πολιτών σχετικά με τα μέτρα προστασίας και αντιμετώπισης. «Δεν πρέπει να αντιμετωπίζουμε τις μέδουσες σαν κάτι “ξένο” ή αφύσικο. Είναι μέρος της θαλάσσιας ζωής και λειτουργούν σαν βιολογικοί δείκτες της κατάστασης των οικοσυστημάτων.
Αυτό που πραγματικά πρέπει να μας προβληματίζει είναι ότι η Μεσόγειος αλλάζει με πολύ γρήγορους ρυθμούς. Οι θάλασσες θερμαίνονται, η βιοποικιλότητα πιέζεται και οι φυσικοί μηχανισμοί ισορροπίας αποδυναμώνονται. Οι μέδουσες είναι ίσως ένα από τα πιο ορατά σημάδια αυτής της αλλαγής», καταλήγει ο Δημήτρης Πάφρας.
Δείτε το σημερινό βίντεο που κατέγραψε ψαράς στην παραλία Κουρέντι στην Χαλκίδα
