Σημαντικά ευρήματα αποκαλύπτει η αρχαιολογική σκαπάνη στην Αρχαία Μίεζα, κοντά στη Νάουσα, στον χώρο που συνδέεται με την εκπαίδευση του νεαρού Μεγάλου Αλεξάνδρου από τον Αριστοτέλη τον 4ο αιώνα π.Χ.

Οι ανασκαφές, που ξεκίνησαν το 2024 σε έκταση περίπου 30 στρεμμάτων με επικεφαλής την αρχαιολόγο Αγγελική Κοτταρίδη, φέρνουν σταδιακά στο φως ένα εντυπωσιακό συγκρότημα, το οποίο αποδίδεται στο βασιλικό Γυμνάσιο της Μίεζας.

Σύμφωνα με τα μέχρι τώρα στοιχεία, έχουν αποκαλυφθεί τμήματα του Περιστυλίου – Παλαίστρας και του Διδασκαλείου. Στο τελευταίο εντοπίστηκε τριμερές συγκρότημα μεγαλύτερο των 160 τετραγωνικών μέτρων, με κεντρικό προθάλαμο και δύο ανδρώνες, δηλαδή αίθουσες συμποσίων με ανάκλιντρα και περίτεχνα ψηφιδωτά δάπεδα.

Η αρχαιολογική έρευνα έχει επίσης αποκαλύψει αίθουσες διαλέξεων με πέτρινα θρανία, στεγασμένους διαδρόμους και τον λεγόμενο «ξυστό», έναν στεγασμένο στίβο δρόμου μήκους περίπου 200 μέτρων, που χρησιμοποιούνταν για την άθληση των νέων.

Ανάμεσα στα κινητά ευρήματα βρίσκονται νομίσματα, κεραμικά, γραφίδες που χρησιμοποιούνταν για τη γραφή, αρχιτεκτονικά μέλη, καθώς και τμήμα παναθηναϊκού αμφορέα.

Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στην αρχιτεκτονική του συγκροτήματος, η οποία παρουσιάζει ομοιότητες με το Ανάκτορο των Αιγών, αλλά και στο μεγάλο μέγεθος και την πολυτέλεια των εγκαταστάσεων. Σημαντική για την ταύτιση της περιοχής με τον τόπο διδασκαλίας του Αριστοτέλη θεωρείται και η μαρτυρία του Πλουτάρχου.

Η Αγγελική Κοτταρίδη χαρακτηρίζει το συγκρότημα ως το εκπαιδευτικό ίδρυμα που δημιούργησε ο Φίλιππος Β΄ για τη διαμόρφωση της μελλοντικής πολιτικής και πνευματικής ηγεσίας, σημειώνοντας ότι τα μέχρι στιγμής ευρήματα ξεπερνούν τις προσδοκίες της ανασκαφικής ομάδας.

Οι εργασίες συνεχίζονται, με την αρχαιολογική ομάδα να επιχειρεί να αποκαλύψει σταδιακά το σύνολο του μνημειακού συγκροτήματος που έχει συνδεθεί με μία από τις σημαντικότερες προσωπικότητες της αρχαιότητας.