Ένα νέο ψηφιακό εργαλείο που αξιοποιεί τις δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης για την αναγνώριση μυκήτων παρουσιάζει το Επιστημονικό Συμβούλιο του Ινστιτούτο Παπανικολάου, στο πλαίσιο ενημέρωσης για σύγχρονες εξελίξεις στον τομέα της υγείας και της μικροβιολογίας.

Πρόκειται για το FungID, ένα καινοτόμο λογισμικό που αναπτύχθηκε από ερευνητική ομάδα του Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής σε συνεργασία με άλλους επιστήμονες και δημοσιεύτηκε στο διεθνές επιστημονικό περιοδικό Pathogens. Το εργαλείο φιλοδοξεί να απλοποιήσει και να επιταχύνει τη διαδικασία αναγνώρισης μυκήτων, η οποία μέχρι σήμερα βασιζόταν κυρίως σε χρονοβόρες μικροσκοπικές και μοριακές μεθόδους.

Οι μύκητες αποτελούν έναν εξαιρετικά πολυάριθμο και ετερογενή οργανισμό, με καθοριστικό ρόλο τόσο στη φύση όσο και στην ανθρώπινη δραστηριότητα. Από την παραγωγή φαρμάκων, όπως τα αντιβιοτικά, έως την πρόκληση σοβαρών λοιμώξεων σε ευάλωτους πληθυσμούς, η έγκαιρη και αξιόπιστη αναγνώρισή τους είναι κρίσιμη για την υγεία, τη γεωργία και τη βιομηχανία τροφίμων.

Το FungID βασίζεται στην παρατήρηση ότι κάθε είδος μύκητα εμφανίζει χαρακτηριστικά χρώματα και μοτίβα όταν καλλιεργείται σε συγκεκριμένα θρεπτικά μέσα. Μέσω της χρήσης τεχνητών νευρωνικών δικτύων, το λογισμικό αναλύει φωτογραφίες αποικιών μυκήτων και αναγνωρίζει τα είδη τους με υψηλά ποσοστά ακρίβειας, που σε ορισμένες περιπτώσεις φτάνουν έως και το 90%.

Στην πράξη, το FungID προσφέρει ταχύτητα και ευκολία, καθώς απαιτεί μόνο μια καλή φωτογραφία αποικίας σε τρυβλίο Petri, χωρίς εξειδικευμένο εργαστηριακό εξοπλισμό. Παράλληλα, το χαμηλό κόστος και το φιλικό περιβάλλον χρήσης το καθιστούν προσβάσιμο όχι μόνο σε ερευνητές, αλλά και σε τεχνικούς εργαστηρίων ή φοιτητές.

Αν και δεν αντικαθιστά τις μοριακές μεθόδους ταυτοποίησης, το εργαλείο μπορεί να λειτουργήσει ως ένα αξιόπιστο πρώτο φίλτρο, εξοικονομώντας χρόνο και πόρους. Οι δημιουργοί του επισημαίνουν ότι μελλοντικά, με την ενσωμάτωση περισσότερων δεδομένων και ειδών μυκήτων, το FungID θα μπορούσε να βρει εφαρμογή στην ιατρική διάγνωση, τη γεωργία και τη βιομηχανία τροφίμων.

Η ανάπτυξη του FungID αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα του πώς η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να μετασχηματίσει παραδοσιακές επιστημονικές διαδικασίες, καθιστώντας τις πιο γρήγορες, οικονομικές και ευρέως προσβάσιμες.